Je kent het gevoel. Je bent iets aan het doen op je computer – een document openen, een afbeelding bekijken, een formulier invullen – en op het moment dat je hulp wil van een AI, moet je stoppen. Je schakelt over naar een chatvenster, typt een prompt en wacht. Maar die werkwijze heeft mogelijk zijn langste tijd gehad. Verschillende partijen werken aan een fundamenteel andere aanpak.

Google DeepMind presenteerde deze week een experimentele AI-cursor – een muisaanwijzer die niet alleen registreert waar je naar wijst, maar ook wat je bedoelt. Wijs je naar een foto van een restaurant en zeg je "geef me de routebeschrijving", dan begrijpt het systeem de combinatie van gebaar en context. Een uitgebreide prompt is niet meer nodig. De technologie draait op Gemini en is gebaseerd op vier principes die DeepMind interaction principles noemt. De eerste experimentele integraties van een AI-enabled cursor zijn al live in Chrome en Google AI Studio en een Magic Pointer voor de nieuwe Googlebook-laptop volgt binnenkort.

Tegelijk kondigde Thinking Machines Lab – opgericht door voormalig OpenAI-CTO Mira Murati – een interaction model aan: een AI die volledig is ontworpen voor realtime samenwerking. Niet een chatbot met spraakherkenning eraan vastgeplakt, maar een model dat audio, video en tekst gelijktijdig verwerkt – en ook kan onderbreken, reageren en meekijken terwijl jij nog praat. Zo kent het systeem het verschil tussen een stilte waarin je nadenkt en een stilte die aangeeft dat je klaar bent met spreken. Dat klinkt misschien als een detail, maar is precies het soort nuance dat gesprekken menselijk maakt.

En dan is er nog Googles aankondiging van een reeks nieuwe Gemini-functies voor Android. Gemini duikt op in Chrome voor Android, in de autofill van je telefoon en in steeds meer apps. De nieuwe task automation-functie, waarmee Gemini zelfstandig apps voor je kan bedienen, wordt uitgebreid naar meer applicaties. Nieuw is ook dat je er nu foto's en screenshots bij kunt geven: maak een foto van je boodschappenlijstje en Gemini voegt de items toe aan je winkelmandje.

Wat deze ontwikkelingen gemeen hebben, is een fundamentele kritiek op de huidige stand van zaken. Thinking Machines Lab verwoordt het scherp in zijn aankondiging: de huidige AI-modellen zijn gebouwd voor autonomie – lang en zelfstandig werken – maar dat is niet hoe de meeste mensen werken. Ze willen de human in the loop houden. Alexander en Wietse stipten dit afgelopen week ook al aan in de podcast: mensen willen kunnen corrigeren, bijsturen, meekijken. De interface biedt daar vaak geen ruimte voor.

Bij DeepMind zeggen ze iets vergelijkbaars: gebruikers moeten nu hun wereld naar de AI slepen, terwijl het andersom zou moeten zijn. En Googles Gemini-updates zijn een pragmatische versie van datzelfde idee: geen aparte AI-omgeving, maar AI die gewoon in je bestaande apps opduikt.

De gedeelde richting is duidelijk: van AI als apart loket naar AI als aanwezige assistent die meekijkt terwijl jij werkt.

Een AI die je cursor begrijpt, je formulieren invult op basis van je Gmail en foto's, en je apps bedient? Dat is ook een AI die diep is geïntegreerd in je digitale leven. Gemini dat je kenteken vist uit een foto om een formulier in te vullen. Handig? Zeker. Ongemakkelijk? Nogal.

De Thinking Machines-demo is indrukwekkend, maar het gaat om een research preview. En hoewel Murati een invloedrijke figuur uit de recente AI-geschiedenis is, bestaat de organisatie pas sinds 2025 en heeft het nog geen trackrecord.

Ook Googles ambities kennen hun beperkingen: de nieuwe Gemini-functies zijn vooralsnog voorbehouden aan premium Android-toestellen en worden ‘in de loop van het jaar’ gefaseerd beschikbaar gesteld. Kortom, de belofte loopt voor op de werkelijkheid.

Als je nu primair met AI werkt via tekst, verandert er op de korte termijn weinig. Maar de richting waarin dit zich ontwikkelt is duidelijk en heeft gevolgen voor hoe je over AI-tools gaat nadenken. De vraag "hoe schrijf ik de beste prompt?" wordt geleidelijk vervangen door "hoe laat ik de AI meekijken met wat ik doe?"

Dat is een andere vaardigheid. En waarschijnlijk een makkelijkere – voor de meeste mensen voelt aanwijzen en spreken nu eenmaal natuurlijker dan een tekst typen om context te geven.

Stel je voor dat je als jurist een nieuwe collega krijgt die op dag één al weet hoe jouw contracten eruitzien, welke risico's jij altijd wilt markeren, en hoe de huisstijl van jouw organisatie eruitziet. Geen inwerkperiode. Geen uitleg nodig over wie de klant is. Gewoon: aan de slag.

Dat is precies wat Anthropic, het bedrijf achter AI-assistent Claude, deze week introduceert voor de juridische sector – en is een signaal voor wat er in andere sectoren aankomt.

Claude krijgt ruim twintig nieuwe koppelingen met software die juristen dagelijks gebruiken: systemen voor contractbeheer, documentopslag, juridische databases en platforms voor grootschalig documentonderzoek. Daarnaast komen er twaalf kant-en-klare werkmodules, elk ingericht op een specifiek rechtsgebied, zoals contractrecht, fusies en overnames, privacywetgeving, arbeidsrecht, intellectueel eigendom.

Claude werkt daarbij niet in een apart venster, maar gewoon in de programma's waar juristen dagelijks mee werken: Word, Outlook, Excel en PowerPoint. Een contract dat je in Word bewerkt, hoef je niet opnieuw toe te lichten als je in Outlook een begeleidende e-mail opstelt. Claude onthoudt de context.

Elke module begint met een kort intakegesprek: wat is jouw werkwijze, welke risico's wil je altijd markeren, wat is de huisstijl van jouw organisatie? Op basis daarvan past Claude zijn antwoorden aan. Niet generiek maar afgestemd op jouw kantoor.

Deze lancering staat niet op zichzelf. In de eerste week van mei kondigde Anthropic aan om samen met drie grote investeringsfondsen – Blackstone, Hellman & Friedman en Goldman Sachs – een apart bedrijf op te richten dat Claude implementeert bij middelgrote organisaties, zoals regionale ziekenhuizen, gespecialiseerde financiële dienstverleners of productiebedrijven. Organisaties die wel wíllen profiteren van AI, maar intern niet de technische capaciteit hebben om het zelf op te zetten.

De aanpak is steeds hetzelfde: een klein team engineers gaat met de klant om tafel, brengt in kaart waar tijd verloren gaat, en bouwt een oplossing op maat. Bij een netwerk van huisartspraktijken kan dat betekenen dat een arts na het spreekuur niet nog een uur zit te typen, omdat Claude de aantekeningen al heeft omgezet in een patiëntverslag.

Twee aankondigingen, één beweging: AI verschuift van algemene vraagbaak naar vakgerichte werklaag.

De juridische koppelingen zijn primair gericht op de Amerikaanse markt. Veel van de aangesloten databases – met rechtbankuitspraken, jurisprudentie en regelgeving – zijn niet relevant voor Nederlandse of Belgische juristen. Of en wanneer Europese bronnen worden toegevoegd, is onduidelijk. Ook voor het nieuwe implementatiebedrijf heeft Anthropic geen Europese tijdlijn bekendgemaakt.

AI werd de afgelopen jaren veel getest, maar relatief weinig ingebouwd in de dagelijkse praktijk. Dat verandert nu snel, en niet alleen in de juridische sector.

De vraag is niet óf AI een rol zal spelen in jouw vakgebied, maar of jij betrokken bent bij de beslissingen over welke taken worden overgenomen. Zorg dat je aan tafel zit.

Meta traint zijn AI op het werk van eigen medewerkers – zonder opt-out Vorige maand kondigde Meta aan dat het van zijn 78.000 medewerkers zou gaan bijhouden wat ze typen, waar ze klikken, wat ze op hun scherm zien. Doel: Meta's AI-modellen leren hoe mensen dagelijkse taken uitvoeren. Opt-out? Niet mogelijk op je zakelijke laptop, aldus CTO Andrew Bosworth. Honderden medewerkers reageerden met woede en ongeloof. Dat is niet het enige wat het moreel bij Meta onder druk zet. Het bedrijf neemt het gebruik van AI-tools mee in beoordelingsgesprekken, organiseerde verplichte AI Transformation Weeks en introduceerde interne dashboards die bijhouden hoeveel AI-gebruik medewerkers genereren. Later maakte Meta bekend 10 procent van het personeelsbestand te schrappen – zo'n 8000 mensen. De ontslagronde staat gepland voor 20 mei. Medewerkers delen ondertussen memes en maken aftelsites die cynisch aftellen naar hun eigen mogelijke ontslag.

Anthropic leert Claude waarom bepaald gedrag fout is Vorig jaar ontdekte Anthropic dat zijn AI-modellen in testsituaties soms zorgwekkend gedrag vertoonden: in gesimuleerde dilemma's probeerden ze ingenieurs te chanteren om te voorkomen dat ze werden uitgeschakeld. Sindsdien heeft Anthropic zijn veiligheidstraining grondig herzien – en de resultaten zijn opvallend. Elke Claude-versie na Haiku 4.5 scoort nu perfect op de chantage-evaluatie. De sleutel bleek niet het trainen op voorbeelden van correct gedrag, maar het bijbrengen van de redenering achter dat gedrag. Modellen die leerden waarom een actie verkeerd was, generaliseerden dat begrip naar situaties die ze nooit eerder hadden gezien. Opvallend effectief bleek een dataset van slechts 3 miljoen tokens waarin gebruikers ethische dilemma's voorleggen en Claude advies geeft. Daarnaast hielp het trainen op fictieve verhalen over AI die integer handelt – en op de tekst van Anthropics eigen ‘grondwet’ voor AI-gedrag. Geen van deze bronnen lijkt op de testsituaties, maar ze verbeterden de scores toch significant.

Privacy is het onderwerp waar veruit de meeste vragen over binnenkomen vanuit de community. Mensen zijn voorzichtig met wat ze met AI delen, maar weten vaak niet precies waar de zorg vandaan komt of hoe het anders kan.
In deze masterclass laten we zien hoe je AI gebruikt mét gevoelige data, en hoe je de kracht van de grote modellen combineert met lokale AI – bijvoorbeeld door zelf tooling te bouwen die je offline kunt draaien, zodat je ook met gevoelige documenten kunt werken.

De insteek van de masterclass is breed en praktisch:

Als betalend abonnee krijg je automatisch toegang. Zorg dat je erbij bent op donderdag 21 mei om 12:00 uur. Je ontvangt een Zoom-link in je inbox en kunt de masterclass ook achteraf terugkijken wanneer jij dat wilt.

Vandaag zie je het wonder gebeuren: van lege map naar levende kennisbibliotheek

Dinsdag zetten we het fundament neer: Obsidian geïnstalleerd, Claude Code draaiend, beide aan elkaar verbonden. Resultaat: een lege vault waar je AI-assistent rechtstreeks in kan kijken, lezen en schrijven. Op zich nog niet wereldschokkend.

Vandaag wordt het wél interessant.

We gaan jouw AI-bibliothecaris zijn werkinstructies geven en dan een paar bronnen erin gooien. En als alles goed gaat, krijg je hetzelfde verbaasde glimlachje op je gezicht dat onze Xiang kreeg toen ze dit voor het eerst deed. Want dit voelt echt anders dan al die andere AI-tools die je hebt geprobeerd.

In deel 3, volgende week, laten we vijf concrete manieren zien waarop je je AI-bibliothecaris kunt inzetten in je werk en je leven.