Microsoft hield deze week zijn jaarlijkse ontwikkelaarsconferentie, en tussen alle techniek zat één aankondiging die jouw werkdag raakt: een AI-assistent die meedraait in Teams en Outlook en zelf taken oppakt.

De agent heet Scout en is gebouwd op OpenClaw, de AI-agent die begin dit jaar viral ging. Scout neemt je berichten, agenda en mail door en handelt daar zelfstandig naar: Microsoft ziet het als een collega die nooit pauze neemt, nooit chagrijnig is en 24/7 beschikbaar is voor jou. 

Scout is wat ze een ‘agent’ noemen: geen chatbot waar je iets aan vraagt, maar een assistent die op de achtergrond meedraait in de programma's die je toch al gebruikt. Je geeft hem je doelen en voorkeuren, en hij regelt de rest. Hij plant vergaderconflicten opnieuw in, stelt professioneel klinkende antwoorden op, en houdt bij wie jou wat heeft beloofd en welke toezeggingen jij zelf hebt gedaan. Zeg je tegen Scout dat het etentje thuis heilig is, dan markeert hij elke overlappende vergadering en stelt een ander tijdstip voor.

De Microsoft-manager achter Scout, Omar Shahine, vatte het tegenover techblad Wired kernachtig samen: je bedrijf neemt in feite een assistent voor jou aan, en het hele idee van een assistent is dat die doorwerkt wanneer jij dat niet doet.

Maar wat is OpenClaw nu eigenlijk? Begin dit jaar veroverde die agent het internet met de belofte de AI te zijn "die écht dingen doet", van je agenda beheren tot vluchten boeken. De Oostenrijkse maker Peter Steinberger ging in februari bij OpenAI werken, waarna OpenClaw als openbaar, vrij te gebruiken project verderging. OpenAI en Microsoft zijn partners, dus dat er nu een officiële OpenClaw in Windows en Scout opduikt, is een logische stap.

Die kracht heeft een keerzijde, en Microsoft pakte die op Build verrassend eerlijk aan. OpenClaw wiste eerder dit jaar nog de complete inbox van Meta's eigen AI-veiligheidsbaas. Op het podium liet Microsoft de agent daarom bewust proberen álle bestanden op een bureaublad te wissen, wat dankzij een nieuwe afschermingslaag mislukte. De veelzeggende clou uit de keynote: een half jaar geleden was dat wél gelukt.

Microsoft toonde ook nieuwe hardware: de Surface RTX Spark, een "datacenter op je bureau" dat krachtig genoeg is om zware AI-modellen lokaal te draaien, dus zonder cloud of internet. Het draait op de NVIDIA-chip die we dinsdag al zagen aankomen. Voor de duidelijkheid: dit is nadrukkelijk een machine voor ontwikkelaars, met een wachtlijst en levering dit najaar. Voor jou vooral een teken dat krachtige AI op je eigen apparaat snel dichterbij komt.

Opvallend was verder dat Microsoft een eigen familie AI-modellen presenteerde, MAI genaamd, met modellen voor beeld (MAI Image), spraak (MAI Voice) en het omzetten van spraak naar tekst in 43 talen (MAI Transcribe). Waarom dat telt? Microsoft maakt zich daarmee minder afhankelijk van OpenAI, en deze modellen gaan Copilot voeden die veel mensen op het werk verplicht gebruiken als hun AI-tool. Denk concreet aan snellere, accuratere vergadernotities.

En er was meer, zij het verder van je bureau. Zo kwam Microsoft met een nieuwe quantumchip (Majorana 2), een vergezicht waar de meesten van ons voorlopig weinig van zullen merken.

Het meest vooruitstrevende, en tegelijk het lastigst te beoordelen, was Project Solara. Dat is geen gadget, maar een heel platform waarop andere bedrijven apparaten kunnen bouwen die draaien om AI-agents in plaats van losse apps. Het onderliggende besturingssysteem (opvallend genoeg een Android-variant, niet Windows) is daarbij een bewuste keuze. Microsoft toonde twee conceptapparaten om het idee te illustreren: een hubje voor op je bureau en een draagbare badge die meeluistert, gesprekken transcribeert en met een camera meekijkt. Beide zijn nadrukkelijk voorbeeldontwerpen, geen producten die Microsoft zelf gaat verkopen; partners als Best Buy, Levi's en Target gaan er de komende maanden mee proefdraaien.

De grote vraag blijft waaróm je zo'n apparaat zou willen. Veel van wat de conceptbadge kan (meeluisteren, transcriberen, meekijken) kan een smartphone met een AI-app in principe ook al. De échte inzet zit dieper: Microsoft gokt op een toekomst waarin je apparaten niet langer bedient via apps, maar via agents die namens jou handelen. Of dat aanslaat, is een open vraag, eerdere pogingen om AI in een nieuw soort apparaat te gieten liepen tot nu toe vaak uit op een teleurstelling.

Even temperen: Scout staat nog aan het begin. Microsoft start met een beperkte groep gebruikers, je hebt er voorlopig een betaald Copilot-abonnement en speciale frontier-toegang voor nodig, en de assistent maakt nog fouten (Shahine kreeg laatst een mail van één lange zin zonder enige opmaak). Belangrijker nog is het risico van prompt injection: kwaadwillenden die via verstopte instructies zo'n agent dingen laten doen die niet de bedoeling zijn, zoals gevoelige informatie prijsgeven. En of en wanneer Scout in Nederland beschikbaar komt, is nog niet duidelijk.

De richting is hoe dan ook helder. De eerste golf AI-agents raakte vooral programmeurs; deze nieuwe golf mikt op de gewone kantoorprofessional – op wie niet met technische tools overweg kan. Of je het nu prettig vindt of niet: de kans is groot dat er binnen afzienbare tijd een digitale collega meekijkt in je Teams. Goed om nu alvast te bedenken welke klusjes je wél en welke je liever niet uit handen geeft.

Anthropic, het bedrijf achter AI-assistent Claude, heeft de eerste officiële stap gezet richting een beursgang. Opvallend: het is inmiddels de meest waardevolle AI-start-up ter wereld, ruim boven concurrent OpenAI.

Anthropic diende maandag vertrouwelijk de eerste papieren in bij de Amerikaanse beurstoezichthouder (de SEC) voor een mogelijke beursgang, oftewel het te koop aanbieden van aandelen aan het publiek. Dat geeft het bedrijf de mogelijkheid om naar de beurs te gaan zodra de toezichthouder de stukken heeft beoordeeld. De prijs en het aantal aandelen liggen nog niet vast. Volgens The New York Times zou de stap al dit najaar gezet kunnen worden.

De cijfers zijn duizelingwekkend. Vorige week haalde Anthropic 65 miljard dollar aan nieuwe investeringen op, bij een waardering van 965 miljard dollar. Daarmee passeerde het OpenAI (de maker van ChatGPT), dat op 730 miljard stond, als hoogst gewaardeerde AI-bedrijf. Anthropic verwacht dit jaar omgerekend zo'n 47 miljard dollar omzet te draaien, al is onduidelijk of het bedrijf ook winst maakt.

Die explosieve groei komt vooral van één ding: AI die zelfstandig computercode schrijft. Waar concurrenten breed inzetten op browsers, beeldgeneratie en webwinkels, koos Anthropic bewust voor een smalle focus op programmeren en zakelijke klanten. Die strategie betaalt zich nu uit.

Anthropic is niet de enige die naar de beurs wil. Ook ruimtevaartbedrijf SpaceX (naar verwachting deze maand) en OpenAI (binnen enkele weken) bereiden een beursgang voor. Samen zouden ze een ongekende golf aan kapitaal kunnen losmaken.

President Trump heeft een besluit getekend dat techbedrijven vraagt hun krachtigste nieuwe AI-modellen eerst aan de overheid te laten zien, dertig dagen voordat het publiek ermee aan de slag kan. Een opvallende ommezwaai voor een regering die AI tot nu toe juist zo veel mogelijk vrij liet.

Het gaat om een zogeheten executive order, een presidentieel besluit dat zonder tussenkomst van het Congres geldt. Trump tekende het dinsdag. De kern: techbedrijven wordt gevraagd hun nieuwste, meest geavanceerde modellen (in vakjargon frontier models) dertig dagen voor lancering met de overheid te delen, zodat die ze kan beoordelen. Daarnaast komt er een centraal loket voor cyberveiligheid, dat samen met de techsector zwakke plekken in software gaat onderzoeken die AI-modellen opsporen. Denk aan een model als Anthropics Mythos. 

Belangrijk: het is allemaal vrijwillig. Er komt geen vergunningsplicht, bedrijven hebben dus geen toestemming vooraf nodig om hun software uit te brengen.

Toch is het een duidelijke koerswijziging. Trump koos bij zijn aantreden bewust voor een laat-maar-waaien-aanpak, bedoeld om Amerikaanse techbedrijven China voor te laten blijven en de economie te stutten. Dit besluit is de grootste stap van zijn regering richting toezicht op AI tot nu toe.

Dat ging niet zonder slag of stoot. Volgens The New York Times schrapte Trump vorige maand een vrijwel identiek besluit, letterlijk uren voordat hij het zou tekenen. In die versie kreeg de overheid negentig dagen om nieuwe modellen te beoordelen. Pas nadat die termijn was teruggebracht naar dertig dagen, ging AI-adviseur David Sacks (die het oorspronkelijke plan had tegengehouden) overstag, waarna Trump alsnog tekende.

De AI-tools die je dagelijks gebruikt, van ChatGPT tot Claude en Gemini, komen vrijwel allemaal uit de Verenigde Staten. Hoe de Amerikaanse overheid met die modellen omgaat, bepaalt dus mede wanneer en in welke vorm ze bij jou terechtkomen. Interessant is het contrast met Europa, dat juist koos voor bindende regels via de AI Act, de Europese AI-wet. Waar de EU bedrijven wettelijk verplicht, vraagt Washington het vooralsnog vriendelijk.

Critici aan beide kanten zijn dan ook niet tevreden: voorstanders van strenge regels vinden het te vrijblijvend, tegenstanders zien elke vorm van toezicht als een rem op innovatie. De praktische impact blijft voorlopig beperkt, want vrijwillig is vrijwillig. Maar het tekent een kentering: zelfs een regering die AI het liefst ongemoeid laat, vindt inmiddels dat er íets van toezicht moet komen op de krachtigste AI. En dat zegt veel over hoe serieus de zorgen over deze technologie worden.