Vorige week tipten we in onze AI Toolkit het idee van een fusiemodel: meerdere AI's laten samenwerken en hun antwoorden laten samensmelten tot één beter antwoord. Nu komt een Japans lab met precies dat concept, maar veel groter aangezet, en het slaat in. De aankondiging werd op X al 22 miljoen keer bekeken.

Het gaat om Sakana AI, een Japans onderzoekslab dat we vaker noemden. Eerder baarde het opzien met de AI Scientist, een systeem dat zelfstandig wetenschappelijk onderzoek doet, van experiment tot artikel. Het nieuwe product heet Fugu, en komt in twee smaken: een snelle versie voor dagelijks werk en een zwaardere, Fugu Ultra, voor ingewikkelde klussen.

Stel je een dirigent voor. In plaats van zelf elk instrument te bespelen, weet die precies welke muzikant wat moet spelen, en voegt alles samen tot één stuk.

Zo werkt Fugu. Het is één AI die je vraag aanneemt, bepaalt welke andere AI-modellen het meest geschikt zijn voor welk deel, het werk verdeelt, en de uitkomsten samenvoegt tot één antwoord. Jij praat met één ding, maar achter de schermen werkt een heel team van modellen voor je. Het is dezelfde gedachte als de gratis tool (LMCouncil + OpenRouter) die we vorige week bespraken, maar dan als één kant-en-klaar product en flink opgeschaald.

Sakana's stelling is gedurfd: de grote sprongen komen niet langer van alsmaar grotere modellen, maar van slim samenspel. Niet de sterkste AI wint, maar wie het beste team weet samen te stellen. Voor een kantoorgebruiker zou dat betekenen dat je niet meer hoeft te kiezen tussen ChatGPT, Claude of Gemini: het systeem pakt zelf de beste voor jouw taak. Vroege gebruikers zetten het vooral in voor langlopend, rommelig werk, zoals onderzoek, het naspeuren van vakliteratuur en het nakijken van code.

Daar zit ook een actuele, politieke laag in, die direct teruggrijpt op wat we de afgelopen weken schreven. Zo liet Washington de topmodellen van Anthropic, de maker van Claude, van het ene op het andere moment uitschakelen. Een fusiemodel dat niet van één leverancier afhangt, kan om zo'n blokkade heen werken: valt één model weg, dan pakt het een ander. Sakana noemt dat ‘AI-soevereiniteit’, een verzekering tegen afhankelijkheid van één bedrijf of land.

En de prestaties? Volgens Sakana's eigen tests draait Fugu Ultra mee met de allerbeste modellen, waaronder het onlangs nog geblokkeerde Fable 5, maar dan zonder het risico op een exportverbod. Het is sinds vandaag beschikbaar, met een abonnement voor dagelijks gebruik en betalen-per-gebruik voor zwaardere taken. Eén domper voor ons: in Europa kun je er voorlopig nog niet bij.

Toch is niet iedereen overtuigd, en de scepsis snijdt hout. Online is de ontvangst dan ook verdeeld: enthousiastelingen prijzen het gemak van één toegang tot alle topmodellen, sceptici zien vooral een dun laagje rond andermans werk.

Want ‘soevereiniteit’ is een groot woord, merken critici op: onder de motorkap leunt Fugu juist op de gesloten modellen van andere bedrijven. Die heb je niet in de hand, en nu weet je zelfs niet meer wélke worden ingezet, of hoeveel.

Ook de glansrijke testscores verdienen argwaan. AI-onderzoeker Elie Bakouch las het technische rapport en concludeert dat de gewone Fugu in de kern niet veel meer is dan een slimme wegwijzer die per stap het kansrijkste model kiest. Belangrijker nog: Sakana laat nergens zien hoeveel rekenkracht en geld al die modellen samen kosten om die scores te halen. Een eerlijke vergelijking, zegt hij, zet Fugu niet af tegen één kaal model, maar tegen datzelfde model mét vergelijkbare trucs.

Dat het zo aanslaat, is veelzeggend. Na de Fable-ban snakt de markt naar manieren om niet van één Amerikaans model afhankelijk te zijn. Of Fugu nu de toekomst is of vooral een slimme verpakking, het raakt precies de zenuw van dit moment: het gaat niet langer om de grootste AI, maar om de minst kwetsbare.

In de slag om AI-talent vielen deze week twee opvallende klappen, allebei ten koste van Google. Het tekent een verschuiving, want waar je als toponderzoeker naartoe gaat, zegt veel over wie de AI-race leidt.

De grootste naam is John Jumper. Hij werkte negen jaar bij Google DeepMind en droeg bij aan de ontwikkeling van AlphaFold, de AI die de structuur van eiwitten voorspelt en hem en DeepMind-baas Demis Hassabis een Nobelprijs voor scheikunde opleverde. Nu vertrekt deze Nobelwinnaar naar Anthropic, de maker van Claude (al neemt hij naar eigen zeggen eerst even rust).

Een paar dagen eerder verkaste Noam Shazeer juist naar OpenAI. Hij is mede-bedenker van de transformer – de 'T' in GPT en de onderliggende techniek waar zo'n beetje elke moderne chatbot op draait – en een van de kopstukken achter Googles AI-model Gemini. Pijnlijk, want Google betaalde in 2024 nog 2,7 miljard dollar om hem binnen te halen.

En het past in een patroon. Eerder meldden we al dat ook AI-coryfee Andrej Karpathy bij Anthropic was begonnen. Het lab trekt zo van alle kanten wereldberoemd toptalent aan.

Waarom dit ertoe doet? Waar de beste mensen heen gaan, is een graadmeter voor wie vooroploopt. In 2024 en 2025 zat Google met zijn modellen nog aan de top, maar dit jaar voelt het als een stap terug ten opzichte van OpenAI en Anthropic, precies de twee bedrijven waar het zijn talent aan kwijtraakt. DeepMinds sterkste troef was altijd de wetenschap, en juist met het vertrek van Jumper komt zelfs die voorsprong onder druk.

Voor jou verandert er vandaag niets. Maar dit soort verschuivingen bepaalt mede welke AI over een jaar de beste is, en dus welke jij straks gebruikt.

Het bedrijf achter de populaire AI-plaatjesmaker Midjourney slaat een verrassende weg in. Niet nóg een beeldgenerator, maar een medische scanner die je hele lichaam in zestig seconden in kaart brengt, terwijl je in een badje ligt.

Het idee: je zakt langzaam in een ondiep bad, omringd door een ring van een half miljoen minuscule sensoren. Die sturen ultrasone geluidsgolven door je lichaam, van alle kanten, en bouwen daaruit een gedetailleerde 3D-kaart op, tot op een fractie van een millimeter. Geen straling, geen magneten, geen naalden. Oprichter David Holz claimt dat het het detailniveau van een MRI-scan benadert, maar bijna honderd keer zo snel.

En het wordt nog gekker: de scanner komt te staan in een heuse Midjourney-spa, met sauna's, bubbelbaden en koudwaterbaden. De eerste opent in 2027 in San Francisco. De scan is bijna bijzaak; je gaat er gewoon heen voor een ontspannen middagje, en loopt naar buiten met een complete kaart van je binnenkant.

Waarom deze sprong? Een verklaring dringt zich op. Midjourney was jarenlang de onbetwiste koning van AI-beeld, maar zag die voorsprong de afgelopen tijd inlopen door de plaatjesmakers van OpenAI en Google. Een radicaal nieuwe richting is dan zo gek nog niet.

Wel even temperen. Er moet nog ontzettend veel worden bewezen, en de Amerikaanse medische toezichthouder moet er nog naar kijken; het begint met simpele lichaamskaarten, geen diagnoses. Midjourney beweert zelfs dat vroege scans 30 procent van alle sterfgevallen zouden kunnen voorkomen, maar dat is voorlopig niet meer dan een gedurfde claim. En een spadag bij een AI-lab zit er voor ons in Europa sowieso nog niet in. Maar het idee van betaalbare gezondheidschecks, net zo gewoon als een kop koffie halen, spreekt tot de verbeelding.